Site-navigatie

Jeugdwet niet ter discussie, wel knelpunten in uitvoering

Nieuwsbrief Jeugd – Nederlands Jeugdinstituut

De Jeugdwet biedt een goed fundament voor een beter werkend jeugdstelsel, waardoor jeugdigen en hun ouders kunnen rekenen op hulp die aansluit bij hun behoeften. Er zijn knelpunten in de uitvoering van de wet, die vragen om een gedeelde visie op passende zorg. De urgentie voor gemeenten, zorgaanbieders en cliënten om samen te werken is vergroot. En daar ligt ook de oplossing van de belangrijkste knelpunten, aldus de onderzoekers van het Nederlands Jeugdinstituut in de deelstudie Zorglandschap en Veiligheid van de Eerste evaluatie Jeugdwet.

Een goed fundament met zwakke plekken

De Jeugdwet biedt ruimte voor diversiteit in de lokale uitvoering waardoor gemeenten en zorgaanbieders beter kunnen aansluiten bij de vragen van burgers. Door het ontbreken van een gemeenschappelijk kader zijn er een aantal zwakke plekken in de uitvoering, Dit openbaart zich met name bij de toegang, waardoor de jeugdhulpplicht moeilijk te vervullen is. Initiatieven voor kwaliteitsverbetering werken nog onvoldoende door naar de praktijk. De rechtspositie van cliënten in relatie tot privacy en hulp met drang vraagt aandacht.

Druk op intensieve zorg onverminderd, samenwerking beter

Met betrekking tot de vraag of het veld zich beweegt richting de doelen die met de wet nagestreefd worden, laat het onderzoek een wisselend beeld zien:
De druk op intensieve zorg is nog niet verminderd.
De inzet op preventie en eigen kracht van kinderen en ouders is nog in ontwikkeling.
Respondenten vinden dat er meer samenwerking is tussen jeugdhulpaanbieders onderling en met het bredere sociale domein. Marktwerking en administratieve lasten, zoals aanbestedingsregels en regeldruk, kunnen integrale samenwerking in de weg staan. Dit geldt des te meer voor het gedwongen kader, waar sprake is van een niet volledig gedecentraliseerd stelsel. Respondenten zien de oplossing niet in een aanpassing van de wet, maar vooral in een verdere ontschotting binnen gemeenten en binnen regio’s.
De diversiteit in regels, kwaliteitseisen en procedures beperkt de beoogde ruimte voor professionals.

Over het geheel genomen constateren de onderzoekers dat een gedeelde visie op passende zorg – die richtinggevend is voor de gezamenlijke inspanningen om meer samenhang en samenwerking in de uitvoering van het jeugdbeleid te realiseren – ontbreekt.

Nederlands Jeugd instituut